TouchDoc verkent toekomst van documentaire

De VPRO heeft de mooiste Nederlandse iPad app gemaakt van dit moment.

In een recente column voor Villamedia kijk ik terug op de consternatie over de dalende oplagecijfers van iPad magazines. De dalingen verbaasden me eerlijk gezegd niet. De meeste titels bieden dezelfde inhoud aan als in print. Sterker, de meeste titels bieden louter hun printinhoud in digitale vorm aan. Voor dezelfde prijs als print. De iPad en andere tablets vragen om vernieuwing, om toegevoegde waarde.

De VPRO heeft een iPad app gemaakt die in de juiste richting wijst. Het gaat om de Tegenlicht documentaire Money & Speed: Inside the Black Box over de flash crash van 6 mei 2010. De documentaire laat zien hoezeer de motor van onze wereldeconomie, de aandelenhandel, tegenwoordig voor een discutabel groot deel wordt aangestuurd door algoritmen.

De vijftig minuten durende documentaire, die vanavond om 20:55 wordt uitgezonden op Ned2, wordt ondersteund door een gratis iPad app, gemaakt door Tegenlicht-regisseur Marije Meerman en Catalogtree. De Arnhemse designstudio heeft eerder 25 edities van Bright Magazine via een data-analyse op knappe wijze in kaart gebracht en heeft voor deze app de infographics voor zijn rekening genomen.

De app is door de makers een touchdoc genoemd. Je kunt de documentaire bekijken, integraal of per fragment, en in de kantlijn verschijnen gedurende de vertoning diverse extra's: geanimeerde infographics, bio's van de experts die aan het woord komen en een infographic met wat er nu op de internationale beurzen gebeurt, iets wat je ook in Bright iPad app kunt verwachten. Daarnaast is een lexicon in de app opgenomen, geen overbodig luxe bij dit complexe onderwerp. Mooi detail: als je tijdens de film op 'send to a friend' klikt, dan verstuur je een mail met een still van de film van precies dat moment. De vormgeving en interface van de app zijn rustig gehouden, met de focus op de film maar met voldoende ruimte voor de extra's.

Ik ben een fan van documentarische inhoud. Op tv, als film, als geillustreerd naslagwerk, en als iPad app. Tuurlijk, ik gebruik de iPad ook voor fast media tussendoor, voor afleiding op loze momenten en voor slow media op rustmomenten. Maar het allermooist vind ik apps als The Elements of Solar System die op een rijke manier een verhaal vertellen zoals alleen op een tablet kan. Het zijn apps die qua vorm ergens tussen een tv-documentaire, een game en een site in zitten. Daar, tussen die formats die we hebben leren kennen via andere media, gebeurt iets nieuws. Noem het een touchdoc, of zoals wij voor de Bright iPad dadelijk, een screenzine, er wordt voor een nieuw platform toegevoegde waarde gecreëerd in plaats van oude wijn in nieuwe zakken te stoppen.

Deze touchdoc kent nog schoonheidsfoutjes (zo raakt de synchronisatie van video en audio soms verstoord, althans op mijn iPad) en leunt wat zwaar op de film. Het format zal vast nog verder evolueren. Ik zie al voor me dat een volgende versie misschien wel live gekoppeld is aan de televisieuitzending, om de potentie van de iPad als 'tweede scherm' verder uit te diepen. Maar dit begin verdient hulde.