
De supermarkt, het restaurant op de hoek en je favoriete kledingwinkel gaan allemaal biologisch. Maar wat is dat eigenlijk, biologisch?
Biologisch eten is geweldig. Het smaakt beter dan de normale hap, is een stuk gezonder en ook nog eens goed voor het milieu. Tenminste, dat is wat de verpakkingen in de supermarkt of de natuurvoedingsspeciaalzaak je willen doen laten geloven. ‘Biologisch vlees smaakt naar scharrelende kippen. En bio-melk naar een weiland vol klaver en kruiden’, wordt er gezegd. Maar is dat wel zo?
Ten eerste: wat is biologisch? Bij biologische landbouw wordt geen gebruik gemaakt van kunstmest, genetische manipulatie (geen geknutsel met DNA) of chemische en synthetische bestrijdingsmiddelen. Biologische boeren houden rekening met natuur en milieu. Omdat een vruchtbare bodem van belang is, gebruiken ze organische mest, oogstresten en groenbemesting. Om gewassen te beschermen worden bijvoorbeeld natuurlijke vijanden ingezet om parasieten te bestrijden. Zoals sluipwespen voor het bestrijden van ongedierte in kassen. Overigens zijn in de biologische landbouw wel een aantal insecticiden en antischimmelmiddelen toegestaan. Ook kunnen zeep, minerale olie en bijvoorbeeld ijzerfosfaat worden ingezet.
In de biologische veehouderij moeten de dieren ‘hun belangrijkste soorteigen gedrag kunnen uiten’, volgens bio-politie Skal. Het aantal dieren op een biologische boerderij hangt samen met de oppervlakte van de boerderij. De dieren hebben daardoor meer ruimte dan in de gewone veehouderij. Een biologisch varken heeft bijvoorbeeld ruim vier keer zoveel ruimte tot zijn beschikking dan een niet-biologisch varken. Trouwens, mestoverschotten komen bij biologische boeren niet voor. Verder is het preventief geven van geneesmiddelen aan de beesten, anders dan in de reguliere landbouw, verboden.
Dan is er ook nog de biologisch-dynamische landbouw, een bijzondere vorm van biologische landbouw. Het is afgeleid van de levensvisie van Rudolf Steiner, een Oostenrijkse filosoof, schrijver en pedagoog. Steiner is de grondlegger van de antroposofie. Zijn uitgangspunt was dat er rekening moet worden gehouden met de samenhang van plant, dier, aarde en kosmos. Bij het verbouwen van gewassen wordt er in de biologisch-dynamische landbouw daarom rekening gehouden met de stand van de hemellichamen en hun invloed op de groei van de gewassen. Daarnaast wordt er gebruik gemaakt van bijvoorbeeld homeopathische preparaten.
Keurmerk
Biologische producten zijn in de winkel te herkennen aan het EKO-keurmerk, dat wordt toegekend door Skal in Zwolle. Inspecteurs gaan bij de biologische boeren op bezoek om te kijken of ze zich aan de regels houden. Hebben de dieren genoeg ruimte? Worden geen verboden stoffen gebruikt? Komen de grondstoffen van biologische bedrijven? Skal werkt in opdracht van de overheid en houdt toezicht op ongeveer 1500 landbouwbedrijven en 1300 levensmiddelenfabrikanten en importeurs.
Gezond
Dit klinkt natuurlijk allemaal mooi, maar wat heb je eraan? Is biologisch ook echt gezonder? Veel onderzoek is daar nog niet naar gedaan. Maar, aan de hand van de beschikbare gegevens kan wel een voorzichtige conclusie worden getrokken: nee, biologisch eten is niet gezonder. Dat blijkt bijvoorbeeld uit een kleine laboratoriumtest van twee appels - eentje biologisch, de ander niet - door Teleac. Om te bepalen of iets gezond is, moet eerst worden bekeken of en hoeveel schadelijke stoffen er in zitten. En wat blijkt, beide appels zaten ver onder de norm. Geen risico dus.
Het Louis Bolk Instituut, TNO en de universiteit van Wageningen constateerden tijdens een onderzoek in 2007 naar 150 kippen, dat kippen die biologisch voer krijgen, niet gezonder zijn dan hun soortgenoten die niet biologisch eten. De dieren bleven allemaal gezond, ongeacht welk voer ze kregen. De Consumentenbond liet een jaar eerder al weten dat biologische groenten nauwelijks meer voedingsstoffen bevatten dan reguliere groenten. ‘Het beeld dat gewone groenten bol staan van de pesticiden is een fabeltje. Wel zijn biologisch geteelde groenten op een aantal punten beter voor het milieu’, concludeerde de bond. Of het beter smaakt, daarover verschillen uiteraard de meningen.
Door het gebrek aan onderzoek kan ook niet worden gezegd of iemand die biologisch eet langer leeft. Biologische producten bevatten niet meer eiwitten, mineralen of vitamines. Er zijn echter aanwijzingen dat bij jonge kinderen die biologisch eten minder problemen voorkomen met allergie en dat bejaarden die biologisch eten minder gezondheidsklachten hebben. Maar waarschijnlijk zijn verschillen in leefwijze en leefmilieu hierbij ook van belang, aldus Milieudefensie.
Het is ook niet zo dat biologisch eten gevaarlijker is, omdat het niet is behandeld met bijvoorbeeld bestrijdingsmiddelen tegen schimmel. Volgens het RIKILT zitten in biologische voeding niet meer bacteriën of gifstoffen van schimmels dan in producten van de gangbare landbouw.
Milieuvriendelijk
Biologische landbouw is in elk geval milieuvriendelijk, zegt de minister van Landbouw. Uit een rapport dat de minister in juli naar de Tweede Kamer stuurde blijkt dat biologische landbouw diervriendelijker is dan gangbare landbouw. Daarnaast hoeft de samenleving door biologische boeren minder geld uit te geven aan waterzuivering en het oplossen van de problemen rond klimaatverandering en broeikasgassen. Een besparing van 10 miljoen, rekent ze voor. ‘Daarnaast is de winst dat er bij biologische landbouw geen kunstmest (waarvan het teveel vaak in het water eindigt) en bestrijdingsmiddelen worden gebruikt’, zegt een woordvoerder van de universiteit van Wageningen. ‘Iedereen is voor minder gebruik van bestrijdingsmiddelen.’

De prijs
Biologisch koop je dus vooral omdat het milieu- en diervriendelijker is. Blijft er één probleem over: de prijs. Biologisch is duurder, omdat de bio-kip bijvoorbeeld beter voer krijgt en meer leefruimte heeft. Een pak biologische appelsap is duurder, omdat de teelt van de appels meer aandacht vraagt. Maar de consument heeft dat er niet voor over, blijkt uit onderzoek van DAG. Een prijsverhoging van tien procent is al genoeg om zestig procent van de biologische kopers af te laten haken. Terwijl biologische producten vaak de helft of zelfs twee keer zo duur zijn dan de reguliere producten. Biologisch heeft voor ongeveer de helft van de Nederlanders ook geen meerwaarde. Bij hetzelfde prijsniveau blijven ze kiezen voor de reguliere variant van het product.
Volgens een onderzoek van Deloitte noemt zes op de tien Nederlanders de prijs als reden om biologische producten niet te kopen. De prijsverschillen tussen gangbare en biologische producten neemt alleen maar toe, berekent Biofood Magazine. En die prijs gaat waarschijnlijk niet snel naar beneden, want met bio valt goed te verdienen.

Biologisch is niet duurder, de "reguliere" variant is goedkoper. Een mooie en eerlijk product heeft gewoon zijn prijs. En zeker op de langere termijn betaal je voor de reguliere producten ook meer via bv de waterzuivering en dat zal niet minder worden omdat bv het onkruid etc. resistent wordt voor de bestrijdingsmiddelen. Neem nu bv de soja verbouwer die spuiten zoveel roundup etc. dat ze bij de keurings diens van waarden 2 uur tussen de akkers met de auto konden rijden en slechts een 2 of 3 tal vliegen op de voorruit hadden (zomerse dag) en nauwelijks een vogel waren tegen gekomen. Het land raakt daar helemaal uitgeput, en er groeit en leeft verder vrij weinig, wat ook zorgt voor werkeloosheid etc.
Soja wordt niet in Nederland verbouwd, en heeft niks met ons biologische boeren te maken! Je geeft zo een verkeerd signaal aan mensen af.... Natuurlijk moet er iets aan gebeuren, maar vele mensen denken door zulke artikelen dat de boeren hier in Nederland slecht bezig is wat dus niet het geval is.
Ja en Aardappelen en mais worden niet verbouwd in de Jordaan en heeft niks met ons biologische boeren te maken! Je geeft zo een verkeerd signaal aan mensen af.... Natuurlijk moet er iets aan gebeuren, maar vele mensen denken door zulke artikelen dat de boeren hier in Amsterdam slecht bezig zijn wat dus niet het geval is.
pfff, als je je ogen dicht doet bestaat het niet zeker...
Waarom ik toch liever voor een bio-citroen kies:
http://player.omroep.nl/?aflID=9287782
Er is inderdaad weinig onderzoek naar biologisch eten gedaan, maar dit artikel bewijst vooral dat sommige schrijvers over dit onderwerp een chronisch tekort hebben aan informatiebouwstoffen, dwarsverbandvitamines en anti-generalisanten.
De geponeerde kippenonderzoeksconclusie is zeer kort door de bocht. De TNO onderzoekers waren sceptisch, zeiden van tevoren dat er nooit verschillen op konden treden met voer dat ogenschijnlijk exact hetzelfde was van samenstelling - en dan ook nog over zo'n korte periode. Ze waren juist zeer verrast door de resultaten: het afweersysteem van de biokippen was duidelijk stukken beter (het lijkt mij dat je dan wel degelijk gezonder bent, als je langer gezond blijft). En de kippen waren ook minder dik. Het treurige van dit onderzoek was dat er geen gevolg aan gegeven werd, want onze Landbouwminister zag er geen brood in: slanke kippen met een goed afweersysteem leveren niks op. Dikke kippen die snel dood gaan wel. Economie gaat voor kwaliteit!
Daarnaast heeft de schrijver het gepresteerd om het eerste echt grote, representatieve meerjaren-onderzoek van Newcastle University (een 18 miljoen euro EU project) gewoon maar even over te slaan. Ik zou zeggen, eat this:
“From the scientific evidence gathered by the many project researchers during that last four years it turns out that organic and low-input farming systems give us a food quality and safety that is generally superior to conventional production systems. Based on these results we look forward to an inspired dialogue and feedback from our stakeholders”, Prof. Leifert says. The research team led by Professor Leifert has been raising fruits, vegetables and cows both organically and non-organically on sites on a 725-acre farm near Newcastle University. The QLIF Project, set up in March 2004, is funded with a grant of 18 million Euros ($25.8 million) from the EU. The research program involves 31 research centers, companies and universities in Europe and elsewhere. To read more about QLIF, go to its web site, at http://www.qlif.org/.
Het ‘ver onder de norm’ voor gifstoffen (N=1 teleac appeltje voorbeeld) is onzinnig, zie alleen elk jaar de berichten over zwaar overbespoten spul in de supermarkt. En zelfs ‘binnen de norm’ zegt helemaal niks. Welke norm? In Rusland hebben ze veel strengere normen voor gifstoffen in groenten en fruit. Het verschilt per land. Dat alleen al geeft te denken. Hoe pesticiden (en alle andere E-toevoegingen) in combinatie werken, weten we al helemaal niet. Terwijl we ze meestal in combinatie binnen krijgen. Op (en in fruit) zitten soms resten van tientallen verschillende soorten pesticiden. De cross-toxilogische effecten zijn onbekend en nooit onderzocht (slapende honden niet wakker maken, dat kost geld) en het kleine beetje cross-E-llende dat er onderzocht is, doet weinig goeds vermoeden.
Biologisch is niet altijd duurder, vaak wel een beetje en soms veel. Wel wat gratuit om te zeggen dat er goed aan te verdienen valt. Dat komt niet op dat bio te duur is, maar industrieel eten is onverantwoord goedkoop. We geven een veel kleiner deel van ons inkomen uit aan eten dan tientallen jaren terug. Er is geen waardering voor goed en gezond eten (en dierenwelzijn), dat is het probleem.
Tot slot wordt de vraag uit het begin van dit stuk, of biologisch inderdaad lekkerder is, nergens fatsoenlijk besproken. Een link naar een postje van een wild roepende ‘qabouter’ is daar geen antwoord op, dunkt me.
Om biologische landbouw op deze manier af te serveren is niet bepaald Bright, eerder kwalijk. Ik vermoed een gevalletje van gemakzuchtige copy/paste journalistiek, waarbij nuance en grotere verbanden wegvielen in het recyclingproces. Misschien kan de auteur een ’uitlegparty goede journalistiek’ bijwonen, zodat de geestelijke voedingswaarde van een volgend artikel wat hoger ligt.
Fijne repliek van webmeester. Ik ben opgegroeid met een gezonde portie biologisch eten en de laatste jaren groeit het aandeel biologisch in mijn menu. Vroeger twijfelde ik ook wel of er echt groot verschil was, maar nu hoef ik die goedkope rommel uit de supermarkt echt niet meer. Er zou onderscheid moeten worden gemaakt (petro)chemisch en normaal, want biologisch is gewoon zoals het vanzelf groeit en hoeft dus niet anders genoemd te worden. Wilt u een gewoon worteltje of een chemisch behandelde slappe monocultuur versie, waarbij roofbouw op de natuur is gepleegd en er chemische verbindingen in ons ekosysteem worden gebracht waarvan niet met zekerheid vast te stellen is wat het nog allemaal kan aanrichten. En dan wil ik het al helemaal niet hebben over wat wij in de veehouderij allemaal ondersteunen. Het idee van bioindustrie is eigenlijk te goor voor woorden. Deze werkelijkheid is in zijn totaliteit prachtig en ik geniet er van om alles te eten wat op deze aarde groeit en rondloopt, mits het een vrij en eerlijk leven heeft gehad. De auteur vind het wellicht ook normaal dat onze knoflook uit china verscheept wordt? Loop maar eens De Aanzet op de Frans Halsstraat (Amsterdam) binnen, zie en proef hoe echte groenten behoren te smaken.
Fijne repliek van webmeester. Ik ben opgegroeid met een gezonde portie biologisch eten en de laatste jaren groeit het aandeel biologisch in mijn menu. Vroeger twijfelde ik ook wel of er echt groot verschil was, maar nu hoef ik die goedkope rommel uit de supermarkt echt niet meer. Er zou onderscheid moeten worden gemaakt (petro)chemisch en normaal, want biologisch is gewoon zoals het vanzelf groeit en hoeft dus niet anders genoemd te worden. Wilt u een gewoon worteltje of een chemisch behandelde slappe monocultuur versie, waarbij roofbouw op de natuur is gepleegd en er chemische verbindingen in ons ekosysteem worden gebracht waarvan niet met zekerheid vast te stellen is wat het nog allemaal kan aanrichten. En dan wil ik het al helemaal niet hebben over wat wij in de veehouderij allemaal ondersteunen. Het idee van bioindustrie is eigenlijk te goor voor woorden. Deze werkelijkheid is in zijn totaliteit prachtig en ik geniet er van om alles te eten wat op deze aarde groeit en rondloopt, mits het een vrij en eerlijk leven heeft gehad. De auteur vind het wellicht ook normaal dat onze knoflook uit china verscheept wordt? Loop maar eens De Aanzet op de Frans Halsstraat (Amsterdam) binnen, zie en proef hoe echte groenten behoren te smaken.
Harhar. Het maakt enorm veel uit uit welk land je importeert. Sommige Hollandse groente wordt naar Duitsland geexporteert terwijl wij Nederlanders het moeten doen met spul uit Spanje. Je zou denken: waarom niet het Spaanse spul naar Duitsland en het Nederlandse spul in Nederland laten. Scheelt logistiek. Welnu, dat komt omdat Duisland dat spul uit Spanje niet wil hebben. Het is te toxisch. In Spanje gelden nou eenmaal andere regels, en zo kan men toch nog smerige zaken blijven doen. Het is belangrijk dergelijke factoren mee te nemen in onderzoeken. Overigens, in Duitsland staat men veel meer open voor andere dieet-stijlen. Als je een gluten-vrij dieet wilt volgen kom je prima aan je trekken bij de Real.
Bovendien zijn er legio produkten op de markt. Het is gevaarlijk om te generaliseren.
Er is ook een groot verschil tussen bijvoorbeeld vers eten of eten met allerlei geur- en smaakstoffen. Neem je bijvoorbeeld een magnetron-maaltijd dan smaakt dat beduidend anders dan bijvoorbeeld een verse maaltijd. Alleen al de kruiden. Maar wat ben je gewend? Wat vind je lekker? Stel je maakt iets kruidigs met bijvoorbeeld rozemarijn. Een dag later verwarm je het nog 'ns. Het heeft dan 2x gekookt. Het is dan een stuk minder voedzaam, en bovendien zul je de kruiden zoals rozemarijn veel minder proeven. Zeg maar gerust: vrijwel niet.
Zo heb je ook pastoriseren. Probeer 'ns rauwe kaas. In mijn geval was het rauwe cheddar. Het was zo ontzettend pikant, niet normaal meer. Ik kreeg het niet weg. Te sterk van smaak. Als je dat vergelijkt met de smaak van gewone cheddar dan is deze neutraal en laf te noemen. Het zijn twee uitersten, en wij zijn gewent aan 1 van deze twee uitersten.
Sommige produkten zijn ook niet goed voor het milieu. Bijvoorbeeld dieren. Of soja. Het een omdat ze gevoed moeten worden. Het ander omdat er bossen ed gekapt moeten worden. Gezond is soja ook niet. Hoewel het, net als water, wel wordt gemixt met vlees zoals bijvoorbeeld burgers of biefstuk. Het braak laten leggen van een kavel is ook iets dat (vrijwel) niet nodig zou hoeven te zijn wanneer de grond vruchtbaar is en blijft hetgeen niet het geval is wanneer je roundup gebruikt.
Gisteren had ik een bananenschil in mijn handen. Voor mijn neus reed een politieagent. Ik moest de schil kwijt ivm praktische redenen (wilde gaan hardlopen), maar er was geen afvalbak. Nadat de agent voorbij was gereden gooide ik de schil in de struiken waar ik langs liep. Zoiets is niet slecht. Dat is puur compost. Een plastic zak of sigaret daarentegen is niet voedzaam voor de grond. Zo is ook roundup niet voedaam voor de grond. Noch kunstmest. Maar mest (met name van gezonde dieren/mensen) wel. En compost ook. Al die goede bacterien doen hun werk en houden het levendig.
Je zou 'ns een documentaire over de vijgenboom [1] moeten zien. Wat die allemaal meemaakt, en hoe die in symbiosis leeft. Een wirwar van vriend & vijand en hierarchien. Prachtig. Maar of je daarna nog vijgen eet... :-) puur biologisch. Hoe dan ook, we kunnen die boom ook platspuiten met bestrijdingsmiddelen. We verstoren dan echter wel het huidige ecologische evenwicht. De gevolgen daarvan zouden we eerst moeten begrijpen.
Sommige produkten zijn altijd biologisch zoals kokosnoten en verwante produkten zoals kokosnootolie.
[1] http://www.pbs.org/wnet/nature/episodes/th...
ach, ik ga mijn energie niet eens meer verspillen om te reageren op dit soort artikelen. Ik eet het meeste van wat door mijn mond gaat, (bewust)biologisch,en ik weet zelf waarom. Dat is het belangrijkste. Wat een ander ervan vindt, moet hij.zij weten. Als je je een beetje bewust bent van hoe leven, de aarde, ons milieu, enz. eruit ziet, kies je vanzelf voor gezond(er) biologisch, en nauwelijks meer vlees. EN je valt er nog van af ook doordat je lijf dan pas echt in balans komt.
Ineke
Ben in ieder geval blij dat ik zeker weet dat ik bepaalde E-nummers niet binnenkrijg omdat ik biologisch eet.
Ik blog over bio en gifvrij opgroeien en heb er net een blog over geschreven. Ben er nog een beetje (erg) boos van. Kwam er nl van de week achter dat er in onze oerhollandse vruchtenhagel een kleurstofje zit (E 104) dat in de VS verboden is! En zit hier gewoon in één van meest gegeten ontbijtproducten.
Mijn tolerantielevel voor niet-bio producten daalt met de dag en gaat evenredig naar beneden met nieuwe kennis die ik opdoe.
Gelukkig Zijn er mensen die een stapje verder denken en bewust omgaan met het welzijn van de dieren en het milieu! ik ben zelf een groot voorstander van bilogisch voedsel.
NB: Het duurt even, minstens een minuut, voordat je reactie online staat als je niet bent ingelogd. Je hoeft je reactie niet nogmaals in te zenden.