Uitlegparty: Blu-ray versus HD-DVD

Blu-ray en HD-DVD strijden voor een plekje in de huiskamer. Hoe onderscheiden deze formaten zich van elkaar, door wie worden ze gesteund en wie wordt de winnaar?

In de jaren tachtig woedde de oorlog tussen de videoformaten VHS en Betamax. Een strijd die uiteindelijk is gewonnen door VHS. Niet omdat het formaat technisch beter was dan concurrent Betamax, maar door slimme marketing, beter aanbod en een langere opnametijd. Nu, ruim twintig jaar later, herhaalt de geschiedenis zich en wordt de concurrentiestrijd om het next-gen videoformaat opnieuw uitgevochten door twee kampen: HD-DVD en Blu-ray.

Geschiedenis in het kort
Het populaire VHS werd eind jaren negentig compleet weggevaagd door de dvd. De Digital Versatile Disc, met een opslagcapaciteit van 4,7 gb, bracht beter beeld en geluid. Maar ook de mogelijkheid om te pauzeren zonder de video te beschadigen en de optie om van hoofdstukken naar hoofdstuk te ‘springen’ in een film maakte de dvd-schijfjes al snel populairder dan de oude videoband. Met de toevoeging van surround geluid en ‘extra’s’ op de dvd, leek het alsof de technologie zijn top had bereikt.

Maar met de komst van grotere HDTV’s worden tien jaar na de introductie van de dvd de tekortkomingen van het videoformaat duidelijk. De beeldkwaliteit van dvd’s voldoet niet meer bij televisies die groter zijn dan 36 inch, en de opslagcapaciteit van de schijfjes is te klein om er HD-films op te zetten.

Nu zijn er dus twee nieuwe formaten die strijden om een plekje in de huiskamer. Blu-ray en HD-DVD bieden beide hoge definitie video maar verschillen op een aantal punten. Sony en Philips trekken samen met andere partners de Blu-ray kar, terwijl Toshiba, Microsoft en Intel achter HD-DVD staan.

De techniek
Blu-ray is vernoemd naar de onderliggende technologie, die gebruikmaakt van een blauw laserlicht om data te lezen en schrijven. Het schijfje is even groot als een dvd, maar biedt vijf keer zoveel ruimte (25 gb op elke kant). Daarnaast ondersteunt het HD-beeldkwaliteit en geluid (tot 8 kanalen). Op een Blu-ray schijf van 50 gb past negen uur HD-video en ongeveer 23 uur standaard tv kwaliteit.

Ook HD-DVD maakt gebruik van een blauw laserlicht en is gemaakt om HD-video en hoge definitie audio weer te geven. Een HD-DVD schijfje biedt echter veel minder ruimte dan Blu-ray. Op elke kant past ‘slechts’ 15 gb. Op een schijf van 30 gb kan acht uur HD-video worden opgeslagen.

HD-DVD heeft weer als voordeel dat het goedkoper kan worden geproduceerd dan Blu-ray, deels omdat bestaande apparatuur kan worden ingezet voor de productie. Dat is bij Blu-ray niet het geval. Het DVD Forum, dat DVD standaarden creëert, heeft het HD-DVD formaat daarom inmiddels omarmd.

Blu-rayspeler van Samsung.

Stoelendans
Zoals we hebben geleerd van de video-oorlog in de jaren tachtig, gaat het echter niet zozeer om de techniek. Maar meer om slimme marketing, beschikbaarheid en het aantal medestanders.

HD-DVD heeft met de giganten Microsoft en Intel een stel sterke medestanders. Maar Blu-ray staat met ondernemingen als Sony, Dell en Apple en entertainmentbedrijven als Disney en Fox ook erg sterk.

Inmiddels is er zoveel rumoer geweest over welke bedrijven Blu-ray of HD-DVD steunen, dat het bijna niet meer te volgen is. Universal Studios en Paramount Pictures staan achter HD-DVD. Dreamworks kondigde in augustus 2007 aan hetzelfde te gaan doen. Warner Bros, dat in het HD-DVD kamp begon, besloot later beide formaten te ondersteunen. Begin januari liet de multinational echter weten te hebben besloten HD-DVD vanaf juni te laten vallen en zich achter Blu-ray te scharen. New Line Cinema volgde vervolgens snel.

HD-DVD-speler van Toshiba.

De beslissing van Warner Bros lijkt nu de genadeklap te gaan worden voor HD-DVD. In Las Vegas werd, na de bekendmaking door Warner Bros, tijdens de consumentenelektronicabeurs CES de persconferentie van de HD-DVD club zelfs afgelast. Analisten gaan er nu vanuit dat Blu-ray de nieuwe wereldstandaard wordt. ‘We verwachten een snelle dood van HD-DVD’, riep media analist Richard Greenfield nog in de New York Times. Het miljardenspel is volgens sommigen echter nog niet voorbij. Ken Graffeo, grote baas bij Universal Studios en co-president van de HD-DVD Promotional Group, denkt dat er nog veel terrein te winnen valt voor HD-DVD.

Prijzen
Eén van de manieren om terrein te winnen is het laten zakken van de prijzen. De prijsdalingen van HD-DVD zijn nu al goed merkbaar. In de Verenigde Staten is bijvoorbeeld de Toshiba HD-A3 al voor 129 dollar te koop bij Tiger Direct. Amazon verkoopt de speler voor een bedrag van 135 dollar. De Toshiba HD-A2 is zelfs te koop voor onder de honderd dollar. In Nederland zijn HD-DVD-spelers nu te krijgen vanaf ongeveer 150 euro. Ook kun je voor die prijs een externe HD-DVD-speler kopen voor bij de Xbox 360. Maar, die is nogal groot en luidruchtig.

Marktverhoudingen volgens Nielsen.

De prijzen van Blu-rayspelers liggen op dit moment nog een stuk hoger. De goedkoopste in de lijst van kieskeurig.nl is ongeveer 360 euro. De beste keus op dit moment is waarschijnlijk de PlayStation 3 met ingebouwde Blu-ray speler. Dan heb je een Blu-ray speler en next-gen spelcomputer ineen, voor iets minder dan 400 euro.

Sony heeft aangekondigd een nieuwe Blu-raymodule te ontwikkelen die de productiekosten van Blu-rayspelers flink omlaag kan schroeven. Goedkopere spelers zijn dus onderweg. In de tussentijd stijgt het marktaandeel van Blu-ray en lijkt de uiteindelijke winnaar steeds duidelijker te worden.

De top-10 spreekt voor zich. Geen HD-DVD titel te bekennen.

Het einde
De spanning in de concurrentiestrijd is al tijden om te snijden. Terwijl de grote bedrijven nog kibbelen over wie nu de oorlog gaat winnen, lijkt de strijd toch echt ten einde. Het videoformaat met de langste opnametijd en de meeste vriendjes lijkt het weer te gaan winnen. Nog eventjes wachten dus tot de strijd definitief voorbij is. Maar, voor wie dat niet kan is er gelukkig een alternatief. Je kunt HD-films ook downloaden (via Xbox Live of Apple TV bijvoorbeeld). Dan hoef je je helemaal geen zorgen te maken over welk kamp als winnaar eindigt.

De oorlog samengevat.