‘Geef Edward Snowden mensenrechtenprijs’

In een open brief, die onder meer is ondertekend door Bits of Freedom en Vrijschrift, schrijven ze dat de onthullingen van Snowden hebben geleid tot "een publiek debat in de Verenigde Staten en daarbuiten over de grenzen van het in de gaten houden van burgers in een democratie".

Snowden is één van de genomineerden voor de Sakharov-prijs, die het Europees Parlement elk jaar uitreikt aan mensen die zich hebben ingespannen voor de mensenrechten. "Als u de winnaar van de Sakharov-prijs bepaalt, houd dan in uw achterhoofd dat Snowden de wereld heeft laten zien dat algehele en ongecontroleerde surveillance niet beperkt is tot dictaturen, maar dat democratieën ook de fundamentele vrijheden van burgers kunnen ondermijnen", aldus de 23 organisaties.

Behalve Snowden zijn ook het Pakistaanse meisje Malala en drie Wit-Russische dissidenten genomineerd. Malala moest haar inzet voor het recht van vrouwen op een opleiding bekopen met een moordaanslag van de taliban. De drie Wit-Russen zitten sinds 2010 opgesloten omdat ze aanwezig waren bij een demonstratie tegen dictator Aleksandr Loekasjenko.

Vorig jaar ging de onderscheiding naar een Iraanse advocate die tegenstanders van het regime verdedigde, en naar een Iraanse filmmaker die de autoriteiten eveneens tegen de haren instreek.

Andrei Sakharov was jarenlang een luis in de pels van de Sovjetautoriteiten. Als kernfysicus speelde hij een belangrijke rol bij de ontwikkeling van de waterstofbom. Vanaf eind jaren vijftig begon hij te waarschuwen voor de gevaren van een kernoorlog en de wapenwedloop.

Update: En de prijs gaat naar... Malala.