Hoe moet het verder met online bankieren?

Er zal behoorlijk wat zweet gevloeid zijn op de ICT-afdelingen van verschillende banken afgelopen week. Woensdag kampte ING met storing, donderdag was SNS aan de beurt en vrijdag was er een grote cyberaanval die meerdere banksystemen plat legde. Bij ING gingen de naweeën van deze aanvallen nog de hele zaterdag door.

"Bij ING kent niemand het hele systeem", zei Chris Verhoef, hoogleraar Informatica van de VU, zaterdag in de Volkskrant zaterdag. Volgens de hoogleraar ligt het aan de opbouw van het systeem, die ook wel legacy-systemen (erfenissystemen) worden genoemd. "Je moet je een kathedraal voorstellen, gebouwd in de Middeleeuwen. De structuur is ouderwets, maar er worden steeds aanpassingen gedaan om het bouwsel up-to-date te houden. Kathedralen hebben tegenwoordig ook elektrisch licht. Er zijn mensen die precies begrijpen hoe een deel van het systeem werkt; maar het hele systeem, dat gaat het menselijk voorstellingsvermogen te boven."

Ook Friso Groote van de TU Eindhoven maakt zich zorgen. Hij pleit hij ervoor dat er door overheid, instellingen en bedrijfsleven geïnvesteerd moet worden in de kennis over software om weer grip op de systemen te krijgen. Hij trekt de problemen breder dan de bankenwereld. "Nu is het ING, maar het kan overal misgaan. Het is niet uit te sluiten dat op een dag twee treinen op elkaar botsen als gevolg van een software-storing."

Verhoef vindt dat er minimale veiligheidseisen en een onafhankelijke instantie nodig is voor "een verhoogd zelfreinigende vermogen in de sector." Deze moet toezicht houden en onderzoek doen nadat er iets is misgegaan, zoals het ook in de luchtvaart en medische sector gangbaar is.