EV-mythe ontrafeld: 'Het stroomnet kan al die elektrische auto's niet aan'

Misschien wel de hardnekkigste mythe op verjaardagen en in online discussies: ons stroomnet zou de opmars van de elektrische auto totaal niet aankunnen. Zodra we massaal de stekker inpluggen, zouden de stoppen doorslaan en zitten we in het donker. Klinkt dramatisch, maar wanneer gaat dit precies gebeuren?

De kern van de mythe rust op een onrealistisch scenario: het idee dat alle EV-rijders op exact hetzelfde moment, om zes uur ’s avonds, thuiskomen en met maximaal vermogen hun auto vol beginnen te laden. Dat is niet hoe het werkt. Een elektrische auto staat gemiddeld 23 uur per dag stil. Hij hoeft dus maar een fractie van die tijd te laden. En belangrijker nog: in tegenstelling tot een wasmachine of een oven, is een auto het meest flexibele grote apparaat dat we bezitten.

Je kunt het laden perfect timen. Je kunt de laadsnelheid aanpassen (throttlen). En precies die flexibiliteit is de sleutel. Het stelt ons in staat om aan peak shaving te doen: we laden niet tijdens de piekuren, maar juist daarbuiten. En dit is geen toekomstmuziek, dit gebeurt nu al op grote schaal.

Ik word betaald om het net te helpen

Sinds ik zelf een dynamisch energiecontract heb, is het opladen van mijn auto getransformeerd. De software van mijn laadpaal is gekoppeld aan de actuele stroomprijzen, die per uur verschillen. Het resultaat? Mijn auto laadt volautomatisch wanneer er een overschot is aan wind- of zonne-energie, en de prijzen dus extreem laag of zelfs negatief zijn. Dan krijg ik letterlijk betaald om stroom te verbruiken.

Omgekeerd stopt de laadsessie automatisch als de vraag hoog en de stroom duur is, bijvoorbeeld tussen 17:00 en 19:00 uur. Ik hoef hier niets voor te doen, behalve instellen wanneer ik de auto weer nodig heb met een volle accu. Het resultaat is dat ik bijna gratis rijd en tegelijkertijd het stroomnet help stabiliseren. Ik gebruik stroom als niemand het wil en ontlast het net als iedereen tegelijk de aardappels kookt.

De wetenschap is het erover eens: Slim laden werkt

Talloze onderzoeken en praktijkproeven tonen aan dat slim laden de avondpiek drastisch kan verlagen. Uit onderzoek van de Universiteit Utrecht blijkt dat je de piekbelasting met slim laden met gemak met 35% tot 50% kunt reduceren. Netbeheerders zoals Enexis en kenniscentrum ElaadNL zijn er glashelder over: slim laden is dé manier om de bestaande netcapaciteit efficiënt te benutten en dure verzwaringen van het net uit te stellen of zelfs te voorkomen.

En dan hebben we het nog niet eens over de volgende stap: Vehicle-to-Grid (V2G). In steden als Utrecht wordt hier al volop mee geëxperimenteerd. Honderden elektrische deelauto's worden daar niet alleen als vervoermiddel ingezet, maar ook als een gigantische, decentrale batterij. Ze slaan duurzame energie op als die goedkoop is en leveren die terug aan het net tijdens piekuren. Zo worden de auto's een actieve buffer die het net stabiliseert en geld verdienen voor de eigenaar.

Een zwakker net dan het onze kan het ook aan

Om het in perspectief te plaatsen: het Nederlandse stroomnet is een van de meest betrouwbare ter wereld, met een beschikbaarheid van meer dan 99,99%. Een gemiddeld huishouden heeft per jaar maar een paar minuten geen stroom. Vergelijk dat eens met de Verenigde Staten, waar het net aanzienlijk minder betrouwbaar is en de uitval in uren wordt gemeten. En zelfs dáár zien experts de opkomst van de EV niet als een bedreiging voor het net, maar juist als een kans om het met slimme laadtechnieken te moderniseren en stabiliseren. Als het daar kan, waarom zou het op ons robuuste netwerk dan een probleem zijn? Engineering Explained heeft daar een hele goeie video over gemaakt.

Conclusie: De EV is de oplossing, niet het probleem

De bewering dat ons stroomnet de elektrische auto niet aankan, is gebaseerd op een verouderd beeld van 'dom' stroomverbruik. Het negeert de enorme flexibiliteit die een EV biedt. Dankzij slim laden, dynamische contracten en straks Vehicle-to-Grid, verandert de elektrische auto van een potentiële last in een krachtig instrument. Een instrument dat ons helpt om de pieken en dalen van duurzame energie op te vangen en het net efficiënter te gebruiken dan ooit tevoren.

Meer nieuws over elektrisch rijden en mis niets met onze Bright-app.