Schiphol doet waterstofproef om te bewijzen wat al bewezen is

Schiphol pakt de krantenkoppen met een 'wereldprimeur': als eerste grote internationale luchthaven test men voertuigen op waterstof in de dagelijkse operatie. Een speciaal ontwikkelde vliegtuigtrekker en een Toyota pick-up truck voor de vogelwacht moeten de weg vrijmaken voor een emissievrije grondoperatie in 2030. Klinkt innovatief? Helaas is het vooral een schoolvoorbeeld van innovatietheater, een dure omweg die ons afleidt van de échte, al bewezen oplossing. We gaan uitleggen waarom dit een heel slecht idee is.

Op papier klinkt waterstof fantastisch. Je tankt het in een paar minuten, net als benzine of diesel, en vervolgens rij je honderden kilometers zonder enige uitstoot. Geen gedoe met laadpalen, geen lange wachttijden, geen 'range anxiety'. Voor veel mensen voelt het als een vertrouwde stap richting een duurzame toekomst. Het is de droom van groen rijden zonder de gewoontes aan te hoeven passen.

De eeuwige proeftuin

Het probleem is dat deze droom al jarenlang een droom blijft. Waterstof zit gevangen in een eindeloze cyclus van "proeftuin - tegenvaller - nieuwe proeftuin - nieuwe tegenvaller". De redenen zijn alom bekend en onveranderd. Ten eerste is er de efficiëntie. Voor het produceren, comprimeren en transporteren van groene waterstof en het vervolgens omzetten naar elektriciteit in een voertuig is ongeveer drie keer zoveel energie nodig als voor het direct opladen van een batterij-elektrisch voertuig (BEV). Het is alsof je drie windmolens nodig hebt om een auto te laten rijden, waar een BEV er maar één nodig heeft.

Daarnaast is er de infrastructuur. Die komt maar niet van de grond. Sterker nog, het handjevol waterstoftankstations in Nederland en daarbuiten heeft het zwaar. Sommige sluiten zelfs hun deuren omdat de exploitatie simpelweg te duur en complex is. Waarom Schiphol dan toch weer een nieuwe proef start, is op het eerste gezicht een raadsel. Totdat je de laatste regel van hun persbericht leest: "mede mogelijk gemaakt door subsidie van de Europese Unie." En plotseling wordt alles duidelijk. Vrijwel elk waterstofproject van enig formaat wordt overeind gehouden door Europese of lokale subsidies.

Schiphol's drogredenen

In mijn gesprek met de persvoorlichter van Schiphol vroeg ik naar een concreet voorbeeld van een voertuig waarvoor waterstof logischer is dan een batterij. De genoemde voorbeelden – de bird control, brandweerwagens en vliegtuigtrekkers – overtuigen niet. Schiphol is een relatief klein, afgesloten gebied waar men 100% controle heeft over de eigen laadinfrastructuur. De voertuigen rijden korte afstanden op lage snelheden en staan een groot deel van de dag stil. Het adagium 'stilstaan = laden' kan hier perfect worden toegepast, waardoor je nooit een minuut verliest aan opladen.

De gemeente Amsterdam heeft nota bene al een volledig elektrische brandweerwagen en die moet wél onverwacht lange afstanden door een drukke stad kunnen afleggen. De vogelwacht op Schiphol rijdt echt geen 400 kilometer per dag zonder een half uur te kunnen stoppen.

Wat mijn verbazing compleet maakt, is de keuze voor een waterstof pick-up truck van Toyota – een merk dat krampachtig vasthoudt aan een waterstofdroom die al lang door de realiteit is ingehaald. Ik daag de bestuurder van die pick-up uit om op het Schipholterrein een batterij-elektrische Rivian of Ford F-150 Lightning in één shift leeg te rijden. Dat lukt je niet. En die hypothetische Rivian zou, dankzij de superieure efficiëntie, ook nog eens drie keer schoner zijn. Voor de vliegtuigtrekker geldt hetzelfde: bedrijven als Lektro bouwen al jaren uitstekende batterij-elektrische modellen. Een 'proef' met een waterstofvariant is volstrekt onnodig.

Vertraging als verdienmodel

Als Schiphol daadwerkelijk zo snel mogelijk wilde vergroenen, was de keuze simpel: zet alles over op batterij-elektrisch. Het is efficiënter, goedkoper en de technologie is volwassen. Deze proef voelt als een dure vertragingstactiek, verpakt als vooruitgang. Het houdt de illusie van innovatie in stand, terwijl de meest logische en effectieve route wordt genegeerd. Met deze 'proef' wordt vooral de overstap naar een écht duurzame operatie vertraagd. En dat allemaal terwijl er een leuke smak gemeenschapsgeld wordt binnengehaald voor onze nationale trots. Applaus voor de show, maar niet voor het resultaat.

Meer over energie en mis niets met onze Bright-app.