©Disney

Achter de schermen: Disney Frozen-gebied – tech, ambacht en Nederlandse ontwerper
Disneyland Paris opent op 29 maart 2026 het nieuwe themagebied World of Frozen. Met die grote vernieuwing gaat het themapark naast Disneyland Park voortaan verder onder de naam Disney Adventure World. De creatieve regie over deze gigantische transformatie ligt in handen van de Nederlander Michel den Dulk. Bright sprak met Den Dulk over hoe zo'n gebied tot stand komt: op het snijvlak van ambacht en technologie.
Michel den Dulk is nu Vice President & Portfolio Executive Creative Director bij Walt Disney Imagineering in Parijs. Hij is creatief eindverantwoordelijk voor beide parken en alle hotels, waarvan World of Frozen het nieuwe uithangbord wordt. Den Dulk begon zijn loopbaan als ontwerper bij de Efteling, waar hij verantwoordelijk was voor het ontwerp van onder andere het Anton Pieckplein en Het Meisje met de Zwavelstokjes.
Hij belandde uiteindelijk bij Walt Disney Imagineering in Californië. Daar werkte hij onder meer aan projecten in Disneyland Anaheim en Frozen Ever After in Florida voordat hij doorstroomde naar zijn huidige rol, waarin hij verantwoordelijk is voor de uitbreidingen in Parijs.
Hightech achter Elsa’s ijspaleis
De opvallendste blikvanger van World of Frozen is de 36 meter hoge Noorderberg met bovenop Elsa’s ijspaleis, die over het nieuwe meer uitkijkt. Dat ziet er ook in het echt uit als als een realistische rots met sneeuw en ijs.
Michel den Dulk legt in gesprek met Bright precies uit hoe de berg is ontworpen en gemaakt. Dat begint met ruwe schetsen die de sfeer bepalen, gevolgd door handgemaakte studie-maquettes in Californië om zichtlijnen te testen. Daarna wordt een gedetailleerde maquette op schaal 1:50 gebouwd, die volledig wordt ingescand. Op basis daarvan snijdt een machine een groter model van foam, op schaal 1:25. Modelleurs verfijnen dat vervolgens opnieuw met de hand en dan worden ook details aangebracht.
© DisneyDe maquette waar het allemaal mee begint.
Dat model wordt ook weer gescand, zodat elk detail digitaal vastligt. Die digitale berg vormt de basis voor de engineering van een uiterst precieze staalconstructie, een intern skelet. De onderdelen worden in de fabriek als puzzelstukken geproduceerd en op de bouwplaats samengevoegd tot een decor dat ontworpen is om decennia mee te gaan.
Vanuit de promenade en langs het meer levert dat precies de vergezichten op waar Den Dulk zo om bekendstaat: Arendelle voelt niet als een decorwand, maar als een echt fjorddorp aan het water.
Tech onder de motorkap: Frozen Ever After
World of Frozen oogt als een sfeervol Noors dorp met klinkers, houtsnijwerk en veel details in rosemaling: de Noorse decoratieve schilderkunst. Maar onder die laag thema ligt een hoop technologie verstopt. De nieuwe bootattractie Frozen Ever After is daar het beste voorbeeld van.
© DisneyHet nieuwe gebied waar de maquette model voor stond.
Bezoekers varen langs scènes met de bekende Frozen-personages Anna, Elsa, Olaf, Kristoff en Sven, waarbij ultramoderne audio-animatronics, projectie op hoog niveau en slim aangestuurde licht- en geluidssystemen samenwerken. Gezichten en bewegingen ogen veel vloeiender dan bij oudere Disney-animatronics, waardoor de personages veel dichter bij hun digitale tegenhangers uit de film komen.
Dat is precies waar Imagineering om draait: “Imagination en engineering in één. De techniek zit overal in, maar het mooiste is als de bezoeker die niet bewust opmerkt”, aldus Den Dulk.
© DisneyAlle personages komen in de attractie voorbij.
Olaf als AI-getrainde robot-sneeuwpop
De grootste tech-showcase in het nieuwe gebied is de wandelende Olaf-robot die Disney in Parijs introduceert. Bright was aanwezig bij de presentatie, waar Olaf letterlijk het podium opliep als levende sneeuwpop.
Deze Olaf is een volledig zelfstandig personage: hij kan lopen, praten, reageren én heeft net als in de films afneembare onderdelen zoals zijn neus en armen, waar hij direct op inspeelt. Technisch gezien draait hij op hetzelfde platform als de Star Wars BDX-droids die al langer door Disney-parken lopen, maar dan aangepast aan zijn klungelige sneeuwpop-lijf.
© BrightRobot-Olaf is indrukwekkend realistisch.
De technologie achter Olaf komt uit Disney’s R&D-lab in Zürich, Zwitserland, midden in een hub voor robotica en AI. Daar wordt hij via zogenoemd reinforcement learning virtueel getraind: in simulatie maakt hij in een paar dagen het equivalent van tienduizenden uren aan oefening door. Met hulp van onder meer Nvidia-chips en speciale Newton-simulatiesoftware leert Olaf lopen, balanceren en corrigeren als hij dreigt om te vallen.
“Een beetje dromen” – zo begint een megaproject
Op de vraag waar je begint op dag één van zo’n gigantisch project, blijft Den Dulk opvallend nuchter. “Een beetje dromen,” zegt hij tegen Bright. “Ik zet muziek aan en begin te schetsen op papier. Muziek die me in de sfeer brengt, ook Frozen-muziek. Het zijn geen mooie tekeningen, maar hele ruwe ideeën.”
Die eerste lijnen vormen de basis voor een wereld waar vervolgens een leger aan modelleurs, ingenieurs en bouwers mee verder werkt. Van daaruit ontstaan niet alleen de attractie, maar complete landschappen, vergezichten en details die je normaal pas na je derde bezoek opvallen.
Disney Adventure World: storytelling als systeemontwerp
World of Frozen is het paradepaardje van een bredere make-over: het voormalige Walt Disney Studios Park wordt omgebouwd tot Disney Adventure World, met werelden rond Disney Animation, Pixar en Marvel, het grote nieuwe meer Adventure Bay, de promenade Adventure Way, een Rapunzel-attractie, nieuwe shows en een avondvoorstelling met drones, waterdrones, projecties en vuurwerk.
Hoewel je als bezoeker vooral decor, muziek en personages ziet, is onder de oppervlakte een gebied ontstaan dat leunt op moderne technologie. En middenin al die lagen van techniek en storytelling staat Nederlander Michel den Dulk aan het roer.
Meer Disneyland Paris en mis niets met onze Bright-app.