Freepik
Zonder 'netcapaciteitsplafond' zal de woningbouw stil te komen liggen, zeggen deze netbeheerders
Netbeheerders denken dat woningbouw niet door kan gaan zonder een verplicht ‘netcapaciteitsplafond’ per wijk. Oftewel: eerst bepalen hoeveel stroom er beschikbaar is, en dán pas bouwen.
Dat is een fundamentele omdraaiing. Nu werkt het anders: huizen worden gepland, en het net moet maar volgen. Maar dat net zit inmiddels erg vol, en zonder ingrijpen, waarschuwen de netbeheerders, gaat de woningbouw in delen van Nederland gewoon op slot.
De eerste regio waar dat concreet dreigt, is Flevopolder-Gelderland-Utrecht. Daar kan vanaf de zomer van 2026 een aansluitstop komen voor nieuwe woningen. En geen stroom betekent praktisch gezien ook geen huizen.
Slimmer omgaan met energie
Het plafond moet dat voorkomen. Simpel gezegd: een hele wijk krijgt één maximale hoeveelheid stroom toegewezen. Alles daarbinnen moet slimmer. Denk aan gedeelde batterijen, collectieve warmte, en apparaten die automatisch schakelen wanneer het net ruimte heeft. Dat moet zorgen voor minder verspilling en minder pieken.
Dit betekent dat projectontwikkelaars niet langer vrij zijn om ‘gewoon’ te bouwen. Energie wordt dus een harde randvoorwaarde, net als stikstof dat eerder werd.
Financiële steun
En zonder financiële steun van de overheid gaat dit niet werken, zeggen de netbeheerders. Ze willen subsidies en fondsen om ontwikkelaars over de streep te trekken. Want netbewust bouwen, met batterijen, slimme systemen en collectieve oplossingen, is nou eenmaal een stuk duurder.
IJsselstein laat zien dat dit mogelijk is. Daar worden 560 woningen gebouwd die samen één netaansluiting delen. Warmte, opslag en laadpalen worden slim gecombineerd, zodat de belasting op het net beperkt blijft. Het is precies het soort project dat straks de norm moet worden.
Stroomnet is bottleneck van de woningmarkt geworden
Nederland wil tot 2030 een miljoen woningen bouwen. Maar zonder ingrepen in het energiesysteem is dat simpelweg niet haalbaar. Het stroomnet is nu de bottleneck van de woningmarkt. De boodschap van de netbeheerders is dan ook hard: dit moet nu geregeld worden.