©Unsplash
EU plaatst 'zoekmachine' ChatGPT onder zwaarste techtoezicht
De Europese Commissie staat op het punt om ChatGPT formeel onder het strengste toezicht van de Digital Services Act (DSA) te plaatsen.
Volgens Tweakers wordt de chatbot aangemerkt als een ‘zeer grote online zoekmachine’. Daarmee zou OpenAI moeten voldoen aan dezelfde zware regels als techreuzen als Google.
'Zeer groot'
De kern van die classificatie is simpel: schaal. In de Europese Unie maken inmiddels ruim 45 miljoen mensen gebruik van de zoekfunctie van ChatGPT, de grens die de DSA hanteert om platforms als ‘zeer groot’ te bestempelen. Eerdere cijfers van OpenAI gingen zelfs nog verder: in oktober meldde het bedrijf dat ChatGPT search in de EU 120,4 miljoen maandelijks actieve gebruikers had. Daarmee is de vraag niet meer óf, maar wanneer de maatregel wordt ingevoerd.
Wat verandert er concreet? Allereerst komt er een veel zwaardere verplichting tot transparantie. OpenAI moet duidelijker maken hoe content tot stand komt, hoe algoritmes werken en hoe eventuele advertenties worden getoond en beïnvloed. Daarnaast verschuift de nadruk naar risicobeperking: het bedrijf moet actiever optreden tegen illegale content, desinformatie en mogelijke schendingen van grondrechten.
Maatschappelijke verantwoordelijkheid
Die laatste categorie is politiek het meest gevoelig. Europese toezichthouders maken zich al langer zorgen over de invloed van AI-systemen op publieke opinie, verkiezingen en informatievoorziening. Door ChatGPT als zoekmachine te classificeren, erkent de Commissie impliciet dat de tool niet langer alleen een chatbot is, maar een centrale toegangspoort tot informatie, vergelijkbaar met traditionele zoekmachines.
Voor OpenAI betekent dit een fundamentele verandering in positie. Waar het bedrijf zich eerder kon profileren als technologieaanbieder, wordt het nu behandeld als een speler met maatschappelijke verantwoordelijkheid op systeemniveau. Dat brengt niet alleen extra kosten en toezicht met zich mee, maar ook juridische risico’s bij overtredingen.
Meer grip op techplatforms
De stap past in een bredere Europese strategie om grip te krijgen op grote techplatforms. De DSA, die sinds 2024 volledig van kracht is, richt zich expliciet op partijen die een sleutelrol spelen in de online informatiestroom.
De officiële aankondiging van deze stap wordt binnen enkele dagen verwacht.