Nieuws

Traagste boekrecensie ooit: The Circle is cool

28 november 2015 14:53

<p><strong>Twee jaar na de lancering heeft ook Bram het boek van Dave Eggers gelezen. Hierbij zijn boekrecensie.</strong></p>

Als techjournalist loop ik graag voorop in de ontwikkelingen. Maar soms heb je gewoon even geen tijd, geen zin of de kracht niet om alles bij te houden. Voor je het weet heb je 'het techboek van het jaar' al twee jaar niet gelezen, ondanks alle aanbevelingen. Zonde, blijkt nu, want The Circle is een heerlijk boek en een mooie spiegel van deze tijd.

Mooi gezegd, toch? Overigens goed om te weten: dit is niet alleen mijn traagste boekrecensie ooit, maar ook mijn eerste boekrecensie ooit. Geef vooral aan als ik iets verkeerd doe.

Waar gaat het over?

We leven in het post-Facebook-tijdperk. Facebook wordt één keer genoemd en alleen omdat het weggevaagd is door The Circle, een sociaal netwerk dat een soort Facebook en Google in één is. Geld wordt er verdiend door percentages te vragen bij aankopen die iemand via The Circle getipt krijgt, oftewel alles. Dat is zoveel geld, waardoor het lijkt dat 90 procent van de medewerkers zich bezighoudt met hobbyprojecten.

Er werken ruim 10.000 mensen, Cirkelaars genoemd, en een van hen is Mae, de hoofdpersonage. Zij beleeft allemaal avonturen en wordt steeds meer ingepalmd door de sektarische Cirkel.

Waar gaat het ècht over?

De macht van techbedrijven is gevaarlijk, vooral nu het steeds persoonlijk wordt en ze steeds meer van ons weten, wil Eggers hier aankaarten. Hoe meer mensen zich betrokken voelen bij een bedrijf, hoe groter de blinde vlek der ethische wenselijkheid wordt. Daar komt het boek in de kern op neer en daar hoef je geen geoefend recensist voor te zijn om dat eruit te halen (gelukkig maar, want dat ben ik dus niet).

Eggers laat in het boek zien dat onder de mantel van vooruitgang veel goed wordt gepraat. Bijvoorbeeld de wens om meer transparantie, door iedere politicus een camera om de nek te laten hangen die alles, 24/7, filmt. Of een anti-kidnapchip: schiet bij elk kind een gps-chip in hun bot en zo zal het aantal kidnappingen teruggebracht worden naar 0. Hoera! Maar pardon, hebben we het hier nu echt over een chip in het bot?

Wat was er goed?

Naast dat dit boek een fijne forse stellingname en gedachtestarter is, leest het als een trein. Graag was ik een man geweest met Hermans en Reve als grootste vrienden onder het bedlampje, maar daarbij viel ik helaas altijd in slaap. The Circle moest ik echt wegleggen als ik moest gaan slapen.

Ook is het een goede hulp om innovaties van nu op waarde te schatten. Het Internet.org-plan van Zuckerburg om gratis een soort van internet (Facebook bepaalt welke sites op dit gratis internet getoond worden) te brengen naar internetarme landen, alles onder het motto 'to connect the world', had zo een plan van The Circle kunnen zijn. Dat stemt tot nadenken.

Wat was er slecht?

Het boek is redelijk voorspelbaar en je voelt dat er een dikke vette moraal onderzit. Ook voel je aankomen dat die moraal aan het eind nog eens wordt samengevat - en dat gebeurt dan ook. Ook zijn er passages waarbij de schrijver een pagina of twee pakt terwijl dezelfde passage ook in één alinea afgehandeld had kunnen worden.

Het is allemaal erg uitgesproken en dat maakt het enigszins plat: er wordt weinig aan de verbeelding overgelaten. Maar goed, af en toe is het best lekker als iemand voor jou het meningsvormen doet. (Oh shit, dat is eigenlijk precies wat niet de bedoeling is, zo blijkt uit dit boek. Ik ben in verwarring.)

13e druk in Nederland

Het voordeel van zo’n ongelofelijk late boekrecensie is dat het boek altijd wel ergens in de aanbieding is, vooral rond deze tijd. Uitgever Lebowski laat me weten dat de 13e druk zojuist verschenen is, dus de boekhandels zijn gevuld. Lenen kan ook, want de grootste nerd uit je vriendengroep heeft het vast in zijn kast staan.

De film

Verder kan ik het nieuws brengen dat er een film komt van The Circle, met Harry Potters Emma Watson in de hoofdrol. En dat je het eerbetoon van de VPRO-mannen Tim en Nicolaas aan The Circle, Super Stream Me kunt terugkijken.

O ja, bijna vergeten. 4 sterren geef ik het, want dat hoort als recensieschrijver. Mocht je deze recensie willen recenseren, dan kan dat in de comments.