Nieuws

Veel onware geruchten over 'kaping' Schiphol: 'Spannendste verhaal wint'

7 november 2019 14:42

Het 'gekaapte' vliegtuig op Schiphol zorgde gisteravond voor de wildste verhalen op sociale media. Berichten over mannen met messen en opgestegen F-16's werden grif gedeeld, maar bleken niet waar. Hoe komt dat? Social media-expert Sonja Loth ziet dat Nederlanders naïef zijn als het aankomt op 'fake news'.

"Op sociale media doken snel verhalen op, nog voordat de marechaussee had getwitterd dat ze onderzoek deden naar een incident op Schiphol. Mensen hadden politieauto's zien rijden", zegt Loth, directeur van Social.Inc.

Mannen met messen

"Wat je vaak in dit soort crisisomstandigheden ziet, is dat er verschillende verhaallijnen opduiken op sociale media. Het verhaal dat het meest sensationeel is, gaat dan 'winnen'. Zo dus ook met de verhalen op Twitter over mannen die het toestel hadden gekaapt met messen. Die tweets werden het meeste gedeeld."

Vervolgens gebeurt er iets anders, zegt Loth. "Mensen denken dat een verhaal dat ze heel vaak zien voorbijkomen op Twitter, Instagram of Facebook, echt is gebeurd. Dat het waar is."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Passagier toestel Schiphol: 'Ik las op Twitter over kaping, heel raar'

Nederlanders naïef

Het probleem is volgens Loth dat Nederlanders weinig ervaring hebben met nepnieuws. "Uit onderzoek blijkt dat Nederlanders minder gewend zijn aan 'fake news' dan mensen in andere landen. Nederlanders zijn daarin het meest naïef. Er wordt hier gedacht dat het nauwelijks voorkomt." En dus delen mensen onjuiste verhalen, zoals gisteravond.

Wat kan je hiertegen doen? "Als gewone nieuwsconsument is het heel belangrijk om je nieuwsbron te checken. Waar komt een bericht vandaan, wat is de bron en is die betrouwbaar? En niet dingen delen die je niet zeker weet. Dat is natuurlijk ook wel lastig."

Veel tweetjes bestaan uit speculatie. "En daarnaast lijkt het ook vaak op een doorfluisterspelletje, waar aan het einde een heel ander verhaal uitkomt dan erin ging."

Publiekscampagne

Loth zegt dat mensen moeten opletten of er een 'officiële' bron is. Dus hulpdiensten zoals de politie of brandweer of anders betrouwbare media, zoals zenders of kranten. "Ik denk dat de overheid mensen daarbij moet helpen. Er moet een publiekscampagne komen die mensen uitlegt waar je checkt of nieuws echt is."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Piloot 'gekaapt' vliegtuig Schiphol liet kapingscode aan piloot in opleiding zien