Niet alleen AI maar ook Apple zelf zorgde voor de RAM-prijscrisis

Zelfs Apple heeft nu tussendoor de prijzen van veel producten verhoogd. Aanleiding: de RAM-crisis, waardoor de prijzen door het dak gaan. Dat komt primair door AI, maar ook Apple zelf lijkt en aandeel te hebben in de huidige situatie.

Apple verhoogde donderdag de prijzen van vrijwel alle Macs, iPads en een reeks accessoires. Dat is buitengewoon: Apple houdt prijzen traditioneel lang stabiel, ook als producten een nieuwe versie krijgen. Prijswijzigingen vallen normaal samen met een productlancering – omhoog of omlaag. Wat er nu gebeurt, is iets anders. En wie er schuld aan heeft, is ook een ander verhaal dan je denkt.

De meest voor de hand liggende boosdoener ken je: AI. De grote techbedrijven stampen het ene na het andere datacenter uit de grond, gevuld met gespecialiseerde chips die dol zijn op geheugen. Gigantische hoeveelheden RAM en opslag, continu gevraagd in een race waarbij iedereen als eerste de beste wil zijn. Dat drijft de vraag op, terwijl het aanbod niet meegroeit. Vraag en aanbod komen onder druk, prijzen stijgen – dat verhaal klopt.

Maar er is een tweede hoofdrolspeler. Eentje die je misschien niet verwachtte.

Apple hield de prijs kunstmatig laag

Geheugenmakers als Samsung, SK Hynix en Micron hebben een vervelend verleden met capaciteitsuitbreidingen. Tijdens de coronapandemie steeg de vraag naar geheugen sterk, en een deel van de industrie investeerde in extra capaciteit – die achteraf niet nodig bleek: in 2022 en 2023 kelderde de markt en zaten de bedrijven met overschotten opgescheept. Dergelijke investeringen zijn dus duur en tijdrovend: al snel 15 miljard dollar per nieuwe fabriek, waarvan de bouw 18 maanden duurt. Een behoorlijke gok, en gok je verkeerd zit je met een onrendabel grote capaciteit.

En zo zie je dat geheugenmakers dit keer de kat uit de boom kijken, terwijl ze ondertussen profiteren van hogere prijzen. Micron rapporteerde deze week een record-omzetstijging van 346 procent ten opzichte van een jaar eerder. De schaarste is goed voor de marge.

Maar hoe is die situatie eigenlijk zo gegroeid? Microns Chief Business Officer Sumit Sadana vertelde aan de Wall Street Journal dat zijn bedrijf tijdens de vorige neergang niet kon investeren – deels omdat 'bepaalde grote afnemers' de prijzen tot het bot uitonderhandelden. Hij noemde geen namen, maar de duiding was duidelijk: bedrijven die structureel de laagste prijzen bedingen, ontmoedigen investeringen in extra capaciteit. "A lot of the industry investments got shut down in 2023 because of really poor pricing and really poor margins," aldus Sadana.

Apple is al jarenlang bekend als een harde onderhandelaar richting toeleveranciers. Langlopende inkoopcontracten hebben het bedrijf lang beschermd tegen stijgende geheugenkosten – terwijl concurrenten al eerder moesten bijbetalen. Maar diezelfde contracten, en de agressieve prijsdruk die Apple – of althans 'bepaalde grote afnemers' – uitoefende op de markt, hebben volgens Sadana bijgedragen aan een onhoudbare situatie voor de geheugenindustrie. Te lage marges betekenden te weinig investeringen in nieuwe capaciteit. En die capaciteit ontbreekt nu precies op het moment dat iedereen er schreeuwend om vraagt.

De volgende verdieping is exclusief voor Bright++ abonnees:

De rekening komt alsnog bij de consument

Apple plukt nu de vruchten van zijn eigen onderhandelingsinstinct. Jarenlang de laagste prijs bedingen werkt, tot het moment dat de markt draait en je als grootste afnemer ook het hardst wordt geraakt. Om de omzet voor aandeelhouders op peil te houden, schuift Apple de rekening door naar de consument.