Docu over hacker Gonggrijp

Morgenavond rond de klok van elf is er op Ned 1 een documentaire te zien over Rop Gonggrijp, een van de eerste hackers van Nederland die nog een tijdje als staatsvijand werd beschouwd. Begin jaren negentig was hij mede-oprichter van de eerste publieke internetprovider Xs4all. Documentairemaker Gijs Groenteman praat met Gonggrijp over de begintijd van internet, maar ook over wat hij nu doet (de Cryptophone) en waar het naar toe gaat als de overheid technologie onbeperkt kan gebruiken voor het registreren van burgers. Tonie had de sneak-preview.

De aflevering van de docuserie Profiel begint ontwapenend met de twee jonge zoontjes van Gonggrijp. Op de vraag wat hun vader doet, antwoorden ze meewarig: 'Computeren, alleen maar computeren. Er zitten alleen maar nerds beneden en mijn vader is er een van.'

Leukste stukje van de docu is als Gonggrijp samen met een bevriende lockpicker een sleuteltje omdraait in de lift van een metrostation in de Amsterdamse binnenstad. Ze komen uit in de schuilkelders onder de stad, een plek waar Gonggrijp begin jaren negentig vaak kwam. Die plek zoekt de documentairemaker niet voor niets op, blijkt later.

Gonggrijp filosofeert over de privacybeperkende wetten die zijn aangenomen in het kader van terrorismebestrijding. Denk aan de opslag van alle verkeersgegevens van internet en telefonie, het nieuwe paspoort met chip met gelaatsscan en vingerafdruk gekoppeld aan een centrale databank, en de OV-chipkaart.

Toen Gonggrijp nog door de schuilkelders liep, stelde hij zich beelden van een atoomoorlog voor. Een paar aanslagen in het buitenland waren echter al genoeg om mensen bang te maken. 'Er is weinig voor nodig geweest, dat verrast mij.'

Hij sluit somber af: 'Al het autoverkeer komt straks in een database, net als alle locatiegegevens van alle mobiele telefoons en alle reizen in het hele openbaar vervoer. Dat betekent dat je je alleen nog per fiets kan verplaatsen wil het niet in een of andere databank opduiken. Is dat echt wat we willen? Denk daar nou eens goed over na. Kan je dan echt geen toekomst verzinnen waarin we hier spijt van zouden kunnen krijgen? Dan ga je ervan uit dat de overheid tot in de eeuwigheid volstrekt te vertrouwen is. Dat de belangen van de bevolking en de overheid elkaar volkomen overlappen. Zo niet, dan wil je deze technieken echt niet hebben.'